اقتصادیدسته بندی نشده

رفاه و تولید ناخالص ملی

ریال نیوز : هرچند نمی توان نقش شاخص تولید ناخالص ملی در اقتصاد را نادیده گرفت ولی رفاه یک شاخص متشکل از موارد و نکات متفاوتی است و تنها وابسته به یک شاخص نمی باشد. شاخص تولید ناخالص ملی هرچه بزرگ تر باشد به ما کمک می کند تا زندگی بهتری داشته باشیم.
این شاخص معیار خوبی برای اندازه گیری سلامت خانواده و کودکان ما نیست اما کشورهای با شاخص تولید ناخالص ملی بزرگ تر می توانند به سلامت مردم خود کمک کرده و بیشتر توجه کنند.
هم چنین شاخص خوبی برای اندازه گیری میزان کیفیت آموزشی و یا عملکرد های کاری نیست اما کشورهایی که شاخص تولید ناخالص ملی بیشتری دارند میتوانند نظام های آموزشی بهتری فراهم کنند. نمیتواند باعث پیشرفت هنر و ادبیات ما شود ولی کشورهایی با شاخص تولید ناخالص ملی بزرگ تر می توانند به آموزش بیش تر شهروندان و باسواد کردن آنان اقدام کنند تا از خواندن ادبیات بیش تر لذت ببرند و هنرمندان را بهتر و بیشتر حمایت کند . شاخص تولید ناخالص ملی باعث افزایش حس ایثار و عشق به وطن نمی شود ولی تمامی این صفات ارزشمند زمانی رشد می کنند که مردم یک کشور درگیر تهیه ی نیازهای اولیه و ضروری زندگی خود نباشند. به طور خلاصه این شاخص نمی تواند به طور مستقیم به اندازه گیری کیفیت و رفاه زندگی بپردازد بلکه توانایی ما را در دست یابی به نهاده ها برای برخورداری از یک زندگی با ارزش اندازه گیری می کند.
برخی از چیزها که برای یک زندگی خوب ضروری هستند در شاخص تولید ناخالص ملی مورد بررسی قرار نمی گیرد. برای مثال در کشورهایی مانند چین یا ژاپن افراد تعداد ساعات بالایی را کار میکنند که باعث شاخص تولید ناخالص ملی بالاتر میشود ولی آیا افرادی که هفت روز هفته را کار میکنند و هیچ زمانی برای استراحت و توجه به سلامت خود ندارند در رفاه هستند؟ با این وجود نمی توانیم نتیجه بگیریم که وضع مردم بهتر شده است زیان ناشی از استراحت کم تر منافع ناشی از تولید و مصرف مقادیر بیش ترِ کالاها و خدمات را از بین می برد.
هم چنین بسیاری از کالاها و خدمات در شاخص تولید ناخالص ملی دیده نمیشوند برای مثال نگهداری از کودکان در مهد کودک در تولید ناخالص داخلی در نظر گرفته میشود ولی ارزش نگهداری بچه ها در منزل توسط والدین آن ها در شاخص تولید ناخالص ملی دیده نمی شود. فعالیت های اجتماعی داوطلبانه نیز از جمله فعالیت هایی هستند که آن را به حساب نمی آورند.
مسئله ی دیگر که این شاخص به آن توجهی ندارد کیفیت محیط زیست است یک جنبه از رفاه جامعه که در اندازه گیری شاخص تولید ناخالص ملی ملحوظ نمی شود کیفیت زیست محیطی می باشد تولید بسیاری از کالاها و خدمات سبب آلوده ساختن هوا و آب ها می شود و موجب می گردد تا مردمی که از این محیط می خواهند استفاده کنند لذت ببرند یا آن را مصرف کنند بطور منفی تحت تاثیر واقع شوند. از آنجا که لذت بردن مردم از محیط در بازار مورد مبادله قرار نمی گیرد. در محاسبه شاخص تولید ناخالص ملی نیز ملحوظ نمی شود . ولذا ارزش آن در تولید ناخالص ملی ظاهر نمی گردد آنچه باید بدانیم این است که تولید بیشتر کالاها و خدمات به مفهوم سطح بالاتری از تولید ناخالص ملی می باشد به مفهوم ایجاد آلودگی بیشتر در آب و هوا و بطور کلی محیط نیز می باشد .
تحقیقات نشان داده است که کشورهایی با درآمد سرانه ی اندک دارای نرخ زادو ولد بالا و به دنیا آمدن کودکانی با وزن کم، نرخ مرگ و میر بالای کودکان هنگام تولید، نرخ بالای مرگ مادران هنگام زایمان، سوء تغذیه کودکان و دسترسی اندک به آب آشامیدنی سالم هستند. در کشورهایی با درآمد سرانه ی اندک، کودکان بسیار زیادی که در سن آموزش هستند به مدرسه نمی روند و آن هایی که به مدرسه می روند نیز با کمبود امکانات آموزشی به ویژه کمبود معلم رو به رو هستند در این کشورها معمولاً تعداد تلویزیون و تلفن کم تر از سایر کشورهاست و فاقد جاده های آسفالت و خانه های مسکونی دارای برق هستند. آمارهای بین المللی به وضوح نشان می دهند که ارتباط و همبستگی بسیار زیادی بین تولید ناخالص ملی کشورها و سطح رفاه مردم وجود دارد.
مورد دیگری که در رفاه مردم نقش دارد شاخص جمعیت است. اگر چه تولید ناخالص ملی کل تولید در اقتصاد را اندازه گیری می کند ،آن نشان نمی دهد که به هر شخص از افراد جامعه چه میزان از این تولید تعلق گرفته است . فرض کنید دو کشور دارای تولید ناخالص ملی یکسانی با هم باشند اما جمعیت یکی دو برابر جمعیت دیگری باشد . در این صورت مشکل است بگوئیم که رفاه این دو کشور یکسان است . بنابراین ما اغلب تولید ناخالص ملی سرانه را در نظر می گیریم . تولید ناخالص ملی سرانه به متوسط تولید ناخالص ملی گفته می شود که در یک اقتصاد به هر شخصی تعلق می گیرد .
در پایان می توانیم نتیجه بگیریم که تولید ناخالص ملی یک معیار خوب رفاه اقتصادی برای اندازه گیری بسیاری از موارد است ولی همه موارد را در بر نمیگیرد.
رشد اقتصادی استانداردهای زندگی را در سراسر جهان بالا برده است. اقتصادهای جهان این نکته را نادیده گرفته‌اند که معیارهای استاندارد رشد اقتصادی، تولید ناخالص ملی صرفا برای سنجش اندازه اقتصاد کشورها به کار می‌رود و نشان‌دهنده سطح رفاه یک کشور نیست.
با این وجود، سیاست‌گذاران و اقتصاددانان، تولید ناخالص ملی و یا در بعضی موارد سرانه تولید ناخالص داخلی را به‌عنوان یک واحد کلی برای نشان دادن پیشرفت یک کشور، با ترکیب رونق اقتصادی و رفاه اجتماعی آن کشور، در نظر می‌گیرند. در نتیجه، سیاست‌هایی که منجر به رشد اقتصادی می‌شوند، در مورد جامعه نیز به کار برده می‌شوند.

یادداشت : نازنین رجب
مشاور بین المللی در حوزه اقتصاد انرژی

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

12 − نه =

دکمه بازگشت به بالا