یادداشت/ صابر گل عنبری؛ جو بایدن نامزد دمکرات ها درباره برجام سخنان متفاوتی را اعلام کرده که باعث افزایش گمانه زنی درباره بازگشت آمریکا به برجام شده است.

ریال نیوز:حرف و حدیث‌ها درباره بازگشتن یا بازنگشتن آمریکا به برجام در صورت پیروزی جو بایدن نامزد دموکرات‌ها در انتخابات آمریکا داغ بود که بعد از سخنان امروز بایدن داغ‌تر هم خواهد شد. بایدن گفته است که اگر در انتخابات برنده شود، در صورت پایبندی مجدد ایران به تعهدات خود به برجام باز می‌گردد.

گمانه‌پردازان بازگشت آمریکا به برجام در صورت انتخاب بایدن، احتمالا با فرح زائد الوصفی و آب و تاب خاصی مروج سخنان جدید بایدن خواهند بود و آن را تاییدی بر پیش‌بینی خود خواهند پنداشت. اما به نظرم این گمانه با وجود سخنان بایدن هنوز محل خاصی از اعراب ندارد، اولا وی بازگشت به برجام را مشروط به بازگشت ایران به تعهدات هسته‌ای خود کرده است؛ به این معنا که ایران اول باید از پنج گام خود در کاهش تعهدات هسته‌ای برگردد و سپس آمریکا به برجام باز می‌گردد. اگر چنین پیش‌شرطی در کار نبود که اساسا طرح از سرگیری تعهدات از جانب ایران موضوعیت نداشت چون به محض بازگشت آمریکا به برجام و لغو تحریم‌ها ایران طبق اعلام قبلی به تعهدات خود باز می‌گردد. تا این جای کار بایدن تلاش می‌کند توپ را به زمین ایران بیاندازد؛ در حالی که اساسا پنج گام پیشگفته واکنشی به پیامدهای خروج آمریکا از برجام بود و از این رو، منطقی این است که اول اسباب و عوامل ایجاد این واکنش برطرف گردد.

دوم این که فرض را بر این بگیریم که بایدن در صورت تکیه بر کرسی ریاست جمهوری، شرط یادشده را هم بردارد و بخواهد راسا به برجام باز گردد، حال پرسش این است که این بازگشت چگونه خواهد بود؟ اینجا تصور نگارنده این است که این اقدامِ دور از ذهن صرفا اسمی خواهد بود و به معنای لغو کامل تحریم‌ها نخواهد بود. به این معنا که یحتمل اعلام می‌کند که کشورش به برجام باز می‌گردد، اما عملا تحریم‌ها پابرجا مانده و برداشته نمی‌شوند.

بسیار دور از ذهن است که بایدن راسا و بدون ما به ازایی تحریم‌ها را بردارد و به احتمال زیاد همراه اروپایی‌ها تلاش خواهد کرد تا قبل از این اتفاق به توافق جامعی با ایران در باره کلیه مسائل مورد منازعه دست پیدا کند؛ همان توافقی که ترامپ هم به دنبالش بود.

تصور این که نامزد دموکرات‌ها پس از پیروزی احتمالی، میراث ترامپ در تقابل با ایران را کان لم یکن خواهد کرد و راهبرد فشار حدااکثری و تحریم‌ها را کنار خواهد گذاشت، صرفا یک خوش‌خیالیِ به دور از واقع‌بینی است. لحن بایدن متفاوت خواهد بود؛ اما نهایت تلاش خود را خواهد کرد تا از میراث ترامپ پلی بسازد تا برسد به آنچه وی نرسید.